دکترای حرفه ای اپتومتری

دکترای حرفه ای اپتومتری خواست همه اپتومتریست های ایرانی
30 می, 2005

آنچه بايد در مورد آرپی بدانيم

نویسنده: حسن خضری - دسته‌ها: دسته‌بندی نشده - برچسب‌ها:

آرپی چيست؟
آرپی نامی است كه به گروهی از بيماريهای چشمی ارثی اطلاق می شود . اين گروه از بيماريها شبکيه را مبتلا می سازد . شبکيه بافت حساس به نورچشم است كه در حقيقت به صورت آستری برای چشم می باشد و محلی است كه اولين مراحل بينائی درآن اتفاق می افتد . در بيماری آرپی كاهش ديد تدريجی اما پيشرونده است . معمولاً افراد مبتلا به آرپی ديد خود را بطور كامل از دست نمی دهند و در بيشتر موارد مقداری از ديد مفيد تا كهنسالی حفظ می شود .
علائم آرپی
شايع ترين علامت اوليه در آرپی ، كاهش ديد در تاريكی و مكانهای كم نور است .  برای مثال فرد پس ازغروب آفتاب و يا دراتاق كم نور بخوبی نمی بيند . علامت ديگر آرپی كاهش ميـدان بينائی است ، بدين معنی كه ديد فرد از طرفين و يا از بالا و پايين كاهش می يابد .  معمولاً فقدان ديد محيطی ،( ديد تونلی ) ناميده می شود . اين كاهش ديد به معنای ابتلای سلولهای استوانه ای و بعضی از سلولهای مخروطی است .
در بعضی از انواع آرپی ابتدا ديد مركزی كاهش می يابد . از علائم اوليه اين كاهش ديد، اشكال در خواندن متون چاپی و يا انجام كارهای دقيق است . آنچه در تمام انواع آرپی مشترك است طبيعت پيشرونده بيماری است ، اما سرعت پيشرفت بيماری در افراد مختلف متفاوت است .
در بسياری از انواع آرپی ، نور ساطع از لامپهای روشن مشكل فزاينده ای برای فرد ايجاد می كند . گرچه بعضی ازافراد ممكن است تا مراحل پيشرفته بيماری چنين چيزی را تجربه ننمايند .

بيشتر بخوانيم

24 می, 2005

درمان رتينوپاتي نوزادان زود رس يا ROP

نویسنده: حسین میرزایی - دسته‌ها: دسته‌بندی نشده - برچسب‌ها:

صدمه به عروق شبكيه نوزاداني كه زير 37 هفته حاملگي متولد شده اند ، رتينوپاتي نوزادان زود رس Retinopathy OF Prematurity ناميده ميشود .اين بيماري در دهه 1950 تا 1960 به نام فيبروپلازي شبكيه بصورت همه گير موجب كوري نوزادان زود رسي كه در آنكوباتور نگاه داري مي شدند ، گرديد و منجر به يك نتيجه گيري غلط در طب شد . مسموميت با اكسيژن در غلظت بالا ( Oxygen toxicity ) عامل بيماري معرفي شد . در حاليكه عامل اصلي بيماري هيپوكسي و صدمه پذيري شبكيه نوزاد نارس است كه منجر به رشد عروق جديد ( ننووازكولاريزاسيون ) و تحريك سلولهاي مولر و ايجاد اسكار و جدايي شبكيه از بستر خود ميباشد . در آن دهه غلظت اكشيژن انكوباتورها از 70 % به 40 % در دستور كار پزشكان قرار گرفت .در حاليكه راه حل اساسي و غير تهاجمي درمان نوزاد نارس مبتلا به ROP به كمك اكسيژن بالا بصورت متناوب يا Intermittent high dose oxygen therapy است و نه كاهش مقدار اكسيژن انكوباتور.

جهت تشخيص بموقع بيماري ترجيحاً قبل از ترخيص نوزاد نارس و حداكثر در شش هفته اول بعد از تولد معاينه چشم الزامي است . پزشك در معاينه نوزاد مبتلا به ROP بوجود عروق جديد و اسكار و جدا شدن قطعاتي از شبكيه پي مي‌برد .در جوامع غربي ، اين بيماري سالانه 600 نابينا را به جامعه تحميل مي‌كند . راهكار درست ، كاهش و حذف زايمان زود رس است ، اما در هر حال ، استفاده از برودت شديد و ليزر فوتوكواگولاسيون ( Iaser photocoagulation ) و استفاده از اكسيژن با دوز بالا بصورت متناوب يا منقطع كارساز خواهد بود . اولين بار زوسيك ( Szewczyk ) در سال 1951 اعلام كرد كه عامل رترولنتال فيبروپلازيا ناشي از كاهش سريع اكسيژن هواي مصرفي نوزاد پس از عادت كردن او به اتمسفر غني از اكسيژن است . او با بازگرداندن نوزاد به محيط پر اكسيژن ، اقدامي جسورانه در درمان بيماران انجام داد
ادامه مطلب

21 می, 2005

چه ویژگیهایی از یک لنز تماسی نرم بر راحتی بیماران dry eye موثر است؟

نویسنده: حسین میرزایی - دسته‌ها: دسته‌بندی نشده - برچسب‌ها: ,

محتوای آب ، ضخامت لبه ،و مرکزیت لنز

معمولا لنزهایی با محتوای آب متوسط medium برای این بیماران ترجیح داده می شوند زیرا لبه های این لنزها نه خیلی نازک و نه خیلی ضخیم است و این اطمینان وجود دارد که این لبه ها خیلی سریع خشک نشده و باعث تحریک و اذیت پلک در هنگام پلک زدن نشوند
همچنین طرح لنزی را باید انتخاب نمود که بخوبی در مرکز قرنیه آن بیمار خاص قرار گیرد لبه های یک لنز دسانتره سریع تر خشک می شوند (زیرا لنز بطور یکنواخت و برابر بر روی ملتحمه پهن نشده است )
لنزهایی که دسانتره هستند شکایت های بیشتری را در ارتباط با خشکی چشم ایجاد می کنند و اغلب بیماران بین نیم تا سه ساعت استفاده از لنز دچار ناراحتی می شوند

18 می, 2005

نویسنده: حسین میرزایی - دسته‌ها: Cornea, مراقب اولیه سلامت چشم - برچسب‌ها:

ليزيک و خشکی چشم
تقريبا بيش از نيمی از مشکلات پس از عمل ليزيک ناشی از خشکی چشم می باشد که می تواند بين يک تا شش ماه و گاهی بيشتر فرد را آزار دهد. بخشی از اين مشکلات در همه افرادی که تحت عمل ليزيک قرار می گيرند ديده می شود که معمولا خفيف و گذرا هستند و مشکل جدی را ايجاد نمی کند. اما افرادی که قبل از عمل ليزيک، درجاتی از خشکی چشم را دارند و در هنگام مشاوره قبل از عمل به آن توجهی نشود، پس از عمل ليزيک با مشکلات عديده ای روبرو خواهند شد که تا مدتها می تواند کيفيت بينايی و راحتی چشم آنها را تحت تاثير قرار دهد.

يادمان باشد که عمل ليزيک بعلت ايجاد لايه در قرنيه که يکی از مراحل لا ينفک اين عمل می باشد، اعصاب حسی قرنيه را قطع می کند که سبب کاهش حس قرنيه خواهد شد. اين کاهش حس نيز بنوبه خود سبب ايجاد و يا تشديد خشکی چشم می گردد. اعمال جراحی ليزری سطحی مثل عمل پی آر کی (PRK)، لازک (LASEK)، و اپی ليزيک (Epi-LASIK) بعلت دستکاری سطحی تر قرنيه، در مقايسه با عمل ليزيک خشکی کمتری ايجاد می کنند.

علائم خشکی چشم پس از عمل ليزيک می تواند از درجات خفيف تا شديد متغير باشد. اين علائم عبارتند از تاری متغير ديد، سوزش چشم، قرمزی، حساسيت به نور، سايه دار ديدن، احساس وجود جسم خارجی در چشم، و خستگی چشم.

از خصوصيات بارز تاری ديد ناشی از خشکی چشم اين است که بلافاصله پس از پلک زدن، ديد بهتر می شود و بعد از چند لحظه کوتاه دو مرتبه تار می گردد. همچنين بشدت تحت تاثير شرايط هوای محيطی، عملکرد چشم تغيير می کند. در شرايط هوایی آرام و مرطوب، چشم عملکرد بهتری يافته، و برعکس در شرايط هوای آلوده، خشک و گرد و خاکی، چشم بشدت بهم می ريزد
ادامه مطلب

14 می, 2005

چند توصیه با توجه به اینکه لنزهای سیلیکون هیدروژل 67% ارزان شده اند:

نویسنده: دکتر آیدین صفوتی - دسته‌ها: Cornea, لنزهای تماسی - برچسب‌ها:

چند توصیه با توجه به اینکه لنزهای سیلیکون هیدروژل 67% ارزان شده اند:
الف) برای بیماران مستعد:
– لنز را بصورت یکماهه تجویز کنید.
– اگر بیمارتان چشمهای سالم دارد و آدم فهمیده ای است، بار اولی که این لنزها را به او میدهید از او بخواهید یک هفته لنز را بصورت روزانه مصرف نماید. در خاتمه یک هفته، اگر ناراحتی یا مشکلی وجود نداشت، می توانید به او توصیه کنید هفته ای یک شب لنز را از چشم خارج نماید.
– موقع حمام کردن، نباید چشمهایش را باز نگه دارد ولی اگر قدری آب در چشم رفت (بطور غیر عمدی)، اشکالی ندارد. برای شنا کردن در استخر، حتماً از عینک محافظ مخصوص شنا (عینک ضدآب) استفاده کند و اگر آب در چشم رفت (غیر عمدی)، جای نگرانی نیست. در هر حال، با توجه به وجود آلودگیهای مختلف در آب استخر، باید بعد از شنا کردن حتماً لنز را از چشم خارج کرده، با محلول همیشگی خودش ، ضدعفونی نماید و مجدداً لنز را (در صورت نیاز) در چشم قرار دهد. محلولهایی که قابلیت ضدعفونی کنندگی چنج دقیقه ای دارند، در اینگونه موارد بسیار مفید هستند (مثل سولوکر آکو و سولوکر پلاس) – دقت کنید که در روش پنج دقیقه ای ضد عفونی با دو محلول مذکور، مالش دادن و آبکشی با چند قطره محلول، الزامی است.
ب) برای افرادیکه چندان مورد اطمینانتان نیستند و یا متوجه اهمیت مصرف یکماهه تمامی لنزهای نرم نیستند و یا واقعاً توان مالی ندارند– لنز را بصورت دو ماهه و در صورت اجبار بصورت سه ماهه معرفی کنید ولی سعی کنید در اولین موقعیت (در جلسات بعدی) او را مجاب کنید هر ماه یک جفت لنز را دور بیاندازد. با اینکار (تعویض لنز در فاصله زمانی غلط دو- سه ماهه)، بیمار شما از نظر اکسیژنرسانی و راحتی لنز، در وضعیت ایده آل خواهد بود و از نظر بهداشت لنز و بهداشت چشمف در وضعیتی به مراتب بهتر از گذشته و نزدیک به ایده آل خواهد بود که به هر حال بهتر از این است که یک یا چند سال همان یک جفت لنز کم آبی را مصرف کند که زمان کودکی پدرش طراحی شده است!

چند اما و اگر از جنس سیلیکون هیدروژل

نویسنده: دکتر آیدین صفوتی - دسته‌ها: دسته‌بندی نشده - برچسب‌ها:

اگر لنز بطری دار به بیمارتان می دهید، مصرف کننده لنز به علت گران بودن قیمت آن، قادر به دورانداختن آن نیست و چندین ماه متوالی از لنز فاسد استفاده خواهد کرد
اگر از لنزهای دارای بسته بندی پلاستیکی (بلیستر) به بیمارتان میدهید، به علت ارزانتر بودن قیمت خرید آن، امکان اینکه بتوانید بیمار را قانع کنید لنز را لااقل سه ماه یکبار دور بیندازد، بیشتر است
اگر سیلیکون هیدروژلهای جدید را به بیمارتان بدهید و بیمارتان را نتوانید مجاب کنید که آنرا هر ماه دور بیندازد، حداقل منفعتی که بیمارتان بدست می آورد این است که از لنزی استفاده می کند که طراحی آن مربوط به سالهای اخیر و حتی سال 2004 است و راحت تر روی چشم می نشیند و از طرف دیگر اکسيژنرسانی آن چندین و چند برابر لنزهای بطری دار است.
اگر نتوانید بیمار را مجاب کنید که هر ماه لنز را دور بیاندازد، بهداشت چشم و لنز بیمار در حد ایده آل نخواهد بود ولی لااقل کیفیت لنز از نظر طراحی و از نظر اکسیژنرسانی، ایده آل خواهد بود. اگر بیمار شما لنزهای سیلیکون هیدروژل جدید را مصرف کند و هر دو ماه یکبار آنها را دور بیاندازد، سالانه حدوداً شصت هزار تومان هزینه خواهد داشت (بسته به هزینه های مطب شما ممکن است این عدد فرق کند) و این عدد شصت هزار تومان در سال، عددی است کاملاً قابل تفهیم. بیمار لنزی را می گیرد که تنها چهار پنج ماه پیش به بازارهای اروپایی و آمریکایی ارائه شده، لنزی را مصرف میکند که قابلیت شش شبانه روز مصرف پیوسته دارد، لنزی را مصرف میکند که هرگز احتمال کمبود اکسیژن را ندارد، لنزی را مصرف میکند که بسیار راحت تر و آسوده تر است، نیازی به مصرف قرصهای رسوبگیر و نیاز به ماساژ دادن برای پاک کردن ندارد (البته اگر هر ماه آنرا دور بیاندازد)، نیازی به استفاده از سرم ندارد و در عوض کمی گرانتر از لنزهای قبلی بیمار است که طراحی آنها مربوط به بیست و پنج سال پیش است. ولی اگر از بین رفتن هزینه محلول، سرم، قرص، و مراقبتهای اضافه را نیز در نظر بگیریم، آنوقت می بینیم که این لنز حتی ارزانتر از لنزهای قدیمی است.

9 می, 2005

يك اپتومتريست: ‌٥/٣ درصد ايرانيان مبتلا به تنبلي چشم هستند

نویسنده: حسین میرزایی - دسته‌ها: دسته‌بندی نشده - برچسب‌ها: ,

يك اپتومتريست و مؤلف نخستين كتاب تنبلي چشم در كشور اعلام كرد: بيماري تنبلي چشم گروه سني مشخصي را نمي‌شناسد و به طور كلي ‌٥/٣ درصد افراد جامعه مبتلا به تنبلي چشم هستند.

دكتر فرزين‌ولي در گفت‌وگو با خبرنگار «بهداشت و درمان» خبرگزاري دانشجويان ايران اظهار كرد: وقتي فرد از نظر چشمي عامل ارگانيك يا پاتولوژيكي نداشته و صرف داشتن عيوب انكساري ديد آن به حد كامل نرسيده و ديد فرد به ‌٨ دهم نرسد دچار تنبلي چشم مي‌شود.

وي در ادامه با اشاره به اين كه تنبلي چشم در تمام گروه‌هاي سني اتفاق مي‌افتد، گفت: بيماري تنبلي چشم اين گونه نيست كه در سن بالا شروع شود بلكه در بچگي وجود داشته و ممكن است فرد متوجه اين بيماري نشده است.

اين اپتومتريست به چگونگي درمان تنبلي چشم اشاره كرد و افزود: تنبلي چشم در سنين خاصي مثلا ‌٨ الي ‌٩ سالگي قابل درمان است ولي از اين سن كه بگذرد درمان اين بيماري مشكل است زيرا درصدي كه سن شروع تنبلي چشم را به سن درمان مشخص مي‌كند وقتي آن درصد پايين مي‌آيد امكان درمان كاهش مي‌يابد.

وي با اشاره به روش‌هاي مختلف درمان تنبلي چشم گفت: روش‌هاي زيادي وجود دارد مثلا در قديم با بستن چشم سالم و كار كشيدن از چشم معيوب (دچار تنبلي چشم) اين مساله را درمان مي‌كردند و اين روش نياز به صرف زمان زيادي داشت ولي امروز علاوه بر بستن چشم سالم و استفاده از عينك از تمرينات ديگري هم استفاده مي‌شود كه مشكل فرد را به طور كامل حل مي‌كند.

دكتر فرزين ولي با اشاره به تاثير ضعيف بودن چشم در تنبلي آن افزود: در انواع مختلف ضعيف بودن چشم اين بيماري متفاوت است؛ مثلا در افرادي كه نزديك‌بيني دارند يا نمره عينك آنها منفي است به طوري كه از عينك استفاده نشود در نمرات آستيگماتيك به طوري كه درجه آن بالاي ‌٥/١ نمره باشد و يا در زماني كه نمره چشم مثبت باشد و بالاتر از ‌٣ باشد منجر به بيماري تنبلي چشم مي‌شود.

وي با اشاره به اين كه اين بيماري گروه سني مشخصي ندارد، خاطرنشان كرد: بروز بيماري تنبلي چشم معمولا در پسران بيشتر از دختران است.

وي در خصوص تاثير عينك هاي آفتابي در تنبلي چشم گفت: عينك آفتابي كمك چنداني به درمان تنبلي چشم نمي‌كند چون تحريك‌پذير چشم نيست و يا اين كه بخواهد با استفاده از عينك، رنگ شيشه عينك را تغيير دهد كه با اين كار تحريك پذيري سلول‌هاي شبكيه كم شده و استفاده از آن صحيح نيست.

وي در پايان با اشاره به اين نكته كه اگر تنبلي چشم درمان نشود عواقب وخيمي به دنبال دارد، به ايسنا گفت: بهترست كه والدين در سنين ‌٣ تا ‌٥ سالگي هر دو سال يكبار كودكان را به چشم پزشكي ببرند تا اگر دچار تنبلي چشم شده‌اند زودتر تشخيص داده شود تا از پيامدهاي بعدي آن كه مي‌توان به كوري اشاره كرد جلوگيري شود

ضعف گروه آموزشی اپتومتری مشهد

نویسنده: حسین میرزایی - دسته‌ها: دسته‌بندی نشده - برچسب‌ها:

یکی از ضعف های گروه آموزشی اپتومتری مشهد فقدان کنفرانس های روزانه یا حتی هفتگی است که در آن دانشجویان یا اساتید بتوانند با ارائه مقالات و یا اظهار نظر و پیشنهاد در جهت کسب دانش و تجربه تلاش نمایند و ظاهرا جا ومکان مناسبی هم جهت بر گزاری چنین جلساتی در محل فعلی گروه وجود ندارد چند روز پیش که با دوستان در این باره صحبت می کردیم همه متفق القول بودند که این همه ناشی از ضعف مدیریت گروه است و نخستین قدم برای راه اندازی چنین جلسات یا کنفرانس های روزانه یا هفتگی پیش قدم شدن مدیر گروه است که بعید است به این زودیها تحولی در این جهت ایجاد شود
ظریفی می گفت این بزرگواران که جلسات مهمی مانند همایش اپتومتریست ها را تحریم می کنند چگونه می خواهند برای برگزاری جلسات علمی هفتگی یا روزانه پیش قدم شوند؟

8 می, 2005

کتاب راهنمای اقدامات بالینی در عدسیهای تماسی

نویسنده: حسین میرزایی - دسته‌ها: دسته‌بندی نشده - برچسب‌ها: ,

کتاب راهنمای اقدامات بالینی در عدسیهای تماسی اثر آدریان بروس و نوئل برنان ترجمه دوست عزیزم جناب آقای صفوتی و خانم مسعودی را دریافت نمودم این کتاب در قطع جیبی توسط شرکت آمیکو یسنا پارس نماینده سیبا ویژن ایران منتشر شده است
آیدین صفوتی در مقدمه فارسی کتاب روش خاص بیان مطالب و اثر بخشی کامل آنرا دلیل جذب او به این کتاب بر می شمارد در ادامه مقدمه صفوتی به تاریخچه اقداماتی که در جهت ایمن تر و ساده تر کردن روشهای مصرف و نگهداری لنز و همچنین احساس نشدن لنز در چشم صورت پذیرفته می پردازد و معرفی هیدروژل های سیلیکونی و لزوم تغییر الگوی مصرف لنزهای تماسی نرم در ایران بدنبال آن می آید
در مقدمه اصلی کتاب آمده است : این کتاب به نحوی طراحی و تنظیم شده است که به عنوان مرجعی مفید در دسترس تمامی تجویز کنندگان عدسیهای تماسی قرار گیرد و مطالب آن بسیار خلاصه و فشرده ارائه شده اند و بنا بر این نیست که جایگزین متون تفصیلی گردد در بخش اول عناوین حالات بالینی بر حسب حروف الفبای انگلیسی تنظیم شده است و در بخش دوم خواننده ادراک عمیق تری از اقدامات بالینی و تشخیص افتراقی حالات کلینیکی بدست می آورد
چاپ سوم این مجموعه با هدف :معرفی مزایای حاصل از مصرف صحیح لنزهای تماسی ، شناخت بهتر شرایط فیزیولوژیک ضروری برای حفظ سلامتی چشم در مصرف کنندگان لنز و در نهایت تشخیص افتراقی و مدیریت در مان حالات چشمی مرتبط با مصرف لنز و مراقبت های بعد از درمان آنها چاپ و منتشر شده است و بطور رایگان در اختیار همکاران گرامی قرار می گیرد
شکی نیست که هدف صفوتی از ترجمه و چاپ این کتاب ارتقاء سطح فرهنگ تجویز کنندگان لنز تماسی و به تبع آن فرهنگ مصرف کنندگان این لنزها بوده است صفوتی معتقد است در در طی ده بیست سال گذشته تحولات بسیار مهمی در روشهای مصرف و نگهداری کنتاکت لنز بوقوع پیوسته که ما نیز باید امکان استفاده از آن را برای مردم کشورمان مهیا کنیم و بگذاریم خود مردم انتخاب کنند و بگویند که آیا مایل و قادر به استفاده از روشهای جدیدتر هستند یا خیر.
این کتاب تنها بخشی از تحولات را معرفی می کند همگام شده با تحولات یک انتخاب نیست لازمه بقاست تلاش صفوتی و همکارانش را ارج می نهیم و مطالعه این کتاب مفید را به همه همکاران اپتومتریست و چشم پزشک توصیه می کنیم

5 می, 2005

مقاومت آنتي بيوتيكي چيست؟

نویسنده: حسین میرزایی - دسته‌ها: دسته‌بندی نشده - برچسب‌ها: ,

مقاومت آنتي بيوتيكي به ويژگي از يك سلول (براي مثال باكتري هاي پاتوژن) گفته مي شود كه آن را قادر مي سازد تحت تاثير يك آنتي بيوتيك خاصي كه قبلا موجب مرگ يا عدم رشد اين سلول مي شد ، قرار نگيرد. بروز مقاومت آنتي بيوتيك به روشهاي زير صورت مي گيرد:
- تغيير ساختار ديواره سلولي (غشاي پلاسمايي ) باكتري
- سنتز آنزيم هاي غيرفعال كننده باكتري (براي مثال پني سيليناز كه پني سيلين را غيرفعال مي سازد)
- سنتز آنزيم هايي براي جلوگيري از ورود آنتي بيوتيك به سلول باكتري
- حذف فعال آنتي بيوتيك از سلول براي مثال ملكول هاي پروتئيني ناقل در غشاء تحت عنوان ناقلين ABC گاهي اوقات مي توانند به باكتري هاي پاتوژن در مقاومت برعليه برخي آنتي بيوتيك ها كمك كنند و اين كار را با حمل باكتري به خارج از سلول پيش از آن كه بتواند باكتري را از بين ببرد، انجام مي دهند.
ناقل ABC يك ملكول V شكل قرار گرفته در غشاي پلاسمايي سلول باكتري ها است در حاليكه انتهاي V به سمت داخل سلول است. زماني كه ملكول هاي آنتي بيوتيك هاي خاص (در داخل سلول) با ناقل ABC ملكول آنتي بيوتيك را احاطه مي كنند ، ناقل ABC با يك حركت بر روي آنتي بيوتيك آن را از طريق بخش بيروني غشاي پلاسمايي به خارج مي فرستد.
- جايگزيني برخي پروسه هاي متابوليكي مهم سلول با فرآيندهاي متابوليكي جديد كه اثر قبلي آنتي بيوتيك را ناديده مي گيرند.
نكته حائز اهميت اين است كه يكي از علل اصلي ايجاد مقاومت آنتي بيوتيكي در باكتري ها مصرف بيش از حد اين داروهاست كه به مرور زمان منجر به پيدايش سويه هاي مقاوم مي شود.
در اين شرايط آنتي بيوتيك هاي قوي تر تجويز مي شوند و پس از گذشت زمان باكتريها به اين آنتي بيوتيك ها هم مقاوم مي شوند.
لذا پزشكان در تجويز اين داورها به بيماران خود بايد توجه و دقت كافي را مبذول دارند و بيماران نيز از مصرف خودسرانه آن بايد بپرهيزند.